Producten gezondheidszorg / klinische diagnostiek

Afkorting en titel:

ComVoor

Auteurs: R. Verpoorten, I. Noens, I.A. van Berckelaer-Onnes
Productcode: GZ3 (uitleg en registratie)
Beschikbaar: ja
Doel van het instrument: De ComVoor is een handelingsgericht instrument dat een nauwkeurige indicatiestelling van communicatieve interventies beoogt. De twee kernvragen zijn: welke middelen zijn geschikt om communicatie te ondersteunen en op welk niveau van betekenisverlening kunnen de gekozen middelen worden ingezet.
Materiaal: PITS levert de Handleiding en scoringsformulieren.
De testmaterialen ('testkit') worden geleverd door AutiToys, België.
De DVD kan rechtstreeks bij de universiteit Leuven worden besteld (zie onderaan: Bestellen materiaal).
Doelgroep: Het instrument is primair ontwikkeld voor mensen met autisme die niet of slechts beperkt verbaal communiceren. De ComVoor kan eventueel ook toegepast worden bij mensen met andere communicatieproblemen.
De ondergrens ligt rond een (psychomotorisch) ontwikkelingsniveau van twaalf maanden; de bovengrens rond een ontwikkelingsleeftijd van zestig maanden.
Toepassing: De ComVoor beoogt voor iedere persoon een handelingsgerichte indicatie van ondersteunende communicatie te verschaffen. Men kijkt naar wat de persoon goed heeft gedaan en wat fout ging. De interpretatie is domeingericht (en niet normgericht).
De indicatie van de vorm van ondersteunende communicatie kan drie- of tweedimensionaal zijn. Tweedimensionale vormen kunnen zijn: foto´s, lijntekeningen, pictogrammen en geschreven taal. Er zijn drie mogelijke indicaties met betrekking tot het niveau van betekenisverlening: sensatie, presentatie en representatie. Binnen de beide laatstgenoemde niveaus wordt verder verfijnd.
In de handleiding wordt uitgebreid ingegaan op de indicatiestelling van vorm en niveau van ondersteunende communicatie; de implementatie wordt kort beschreven.
Opbouw van het instrument: De ComVoor bestaat uit twee niveaus met in totaal vijf reeksen en 36 items (inclusief oefenitems). Elk item is georganiseerd als een sorteertaak die eerst grondig wordt ingeoefend.
Niveau I: opdrachten op presentatieniveau: identieke voorwerpen of afbeeldingen moeten op grond van waarneembare eigenschappen als materie, vorm, kleur of grootte worden gesorteerd. Er zijn drie reeksen: Reeks 1 is de oefenreeks. In de reeksen 2 en 3 moeten voorwerpen respectievelijk afbeeldingen worden gesorteerd.
Niveau II: opdrachten op representatieniveau: niet-identieke voorwerpen of afbeeldingen moeten op grond van hun betekenis worden gesorteerd: in reeks 4 moet binnen eenzelfde vorm worden gesorteerd; in reeks 5 verschillende vormen.
Testafname en scoring: Afname van de ComVoor gebeurt door of onder supervisie van een diagnostisch bevoegd orthopedagoog, psycholoog, psycholinguist of logopedist. Het volgen van een ComVoor-cursus is verplicht. Voor de interpretatie van de resultaten naar de klinische praktijk is inzicht in communicatie in het algemeen en bij mensen met autisme in het bijzonder, onontbeerlijk.
De afname duurt gemiddeld 45 minuten.
Cursusinformatie: Informatie over tijd en plaats van de basiscursus (beginners) en klinische lessen (gevorderden), worden verstrekt door de KU Leuven, afdeling Orthopedagogiek, de heer Erik Lenaerts. Hij is tussen 8.30 en 17.00 uur telefonisch te bereiken: 00-32-(0)16-326204. U kunt hem ook e-mailen.

Informatie over cursussen vindt u ook op site van de KU Leuven. Klik hier om deze informatie in te zien.
Onderzoek en psychometrische gegevens: Onderzoek: er zijn 623 kinderen en volwassenen uit Nederland en Vlaanderen met een ontwikkelingsleeftijd op het gebied van dagelijkse vaardigheden tussen 12 en 60 maanden, onderzocht. Er worden drie subgroepen onderscheiden. Kinderen en volwassenen met autisme en een verstandelijke beperking (N=310), kinderen en volwassenen met een verstandelijke beperking zonder autisme (N=174) en zich normaal ontwikkelende kinderen (N=139).
Psychometrische gegevens: de interne consistentie (Cronbach´s alpha) voor de vijf reeksen ligt tussen 0.83 en 0.93; voor de twee niveaus 0.95 en 0.94. De interbeoordelaarsbetrouwbaarheid is zeer hoog (de gemiddelde Cohen´s kappa is 0.95). De test-hertest betrouwbaarheid (Spearman´s r) is voor de totaalscore 0.98. De scores zijn op het hoogste niveau van de persoon minder stabiel.
Teneinde de begripsvaliditeit te onderzoeken zijn de gemiddelde scores van de groepen met en zonder autisme vergeleken, heeft principale componentenanalyse plaatsgevonden, zijn intercorrelaties berekend, is het scoreverloop van de klinische onderzoeksgroep geanalyseerd en zijn correlaties met het CPZ berekend. Ook de convergente en divergente validiteit zijn onderzocht.
Normen: niet van toepassing omdat het een domeingericht instrument is.
Publicatie: Noens, I. (2004). Pieces of the puzzle; Sense-making and communcication in autism spectrum disorders. Proefschrift, Universiteit Leiden.
Bestellen materiaal: Het materiaal dat voor het afnemen van de ComVoor nodig is kunt u rechtstreeks bij Autitoys bestellen: per e-mail of per post: Berkenlaan 120, B-8530 Harelbeke, België.
De DVD kunt u rechtstreeks bij de universiteit Leuven bestellen. Klik hier om naar de site van de universiteit te gaan.
Prijzen (Handleiding en Formulieren): Zie bestellen ComVoor.